Türk Edebiyatı (Kırgızistan)

Cengiz Aytmatov’un öykücülüğünü, romancılığını anlatmaya kelimeler yetmez.  Ötüken Neşriyat’ın 3 öyküsünü birlikte yayımladığı bu kitabı öylesine enfesti ki, hiç bitmesin istedim. Ötüken’in en sevdiğim özelliği kitabı çevirirken Kırgızca sözcükleri aynen bırakması, bu sanki o yörelerde yaşıyormuşçasına bir his bırakıyor bende (sözcükler ilk geçtiği yerde anlamı bir kere veriliyor sonrasında asıl haliyle (elbette latinize edilmiş olarak) … Read more

Kırgızistan ve Sovyetlerin “Milli Yazarı” Cengiz Aytmatov’un yazdığı ilk roman: “Toprak Ana”. Eşini ve 3 oğlunu 2’nci Dünya Savaşı’na gönderen ve geride bir tek geliniyle bozkırda yaşam mücadelesi veren, Sovyetlerin dayattığı kolhoz sisteminde çalışıp didinen bir kadının kendisine her şeyi verdiğine inandığı Toprak Ana’sıyla dertleşmesini anlatıyor. Cengiz Aytmatov’un okuyucuyu hüzünlerden hüzünlere sürüklediği, bitene kadar bir … Read more

Cengiz Aytmatov’u anlatmaya sözcükler yetersiz kalır. Öykü ve roman anlatımları insanı transa sokar, gerçek dünyadan uzaklaştırır. Gün Olur Asra Bedel’i okuyanlar gayet iyi bilirler; bir bakmışsınız Orta Asya bozkırlarında esen sıcak rüzgarı hissederken bir anda kendinizi bir soyuz kapsülünün içinde sonsuz, soğuk ve ıssız uzayın derinliklerinde bulursunuz. Dişi Kurdun Rüyaları da böyle bir kitap işte. … Read more

Cengiz Aytmatov’un bir başka güzel öyküsü. Cemile gibi 2. dünya savaşı sırasında Kırgızistan’ın bir köyünde geçiyor. 2. dünya savaşında Almanlara karşı savaşan Sovyetler Birliği’nin en ücra köşesindeki bir köyünün bile nasıl etkilendiğini; o köyde yaşayan birçokları için önemsiz sanılan o insanların hayatlarına dokunmak gibiydi bu kitabı okumak. Evlerin büyük oğulları, babaları savaşa gidince geriye elde … Read more

Cengiz Aytmatov’un öykücülüğünü ve roman yazarlığını anlatmaya kelimeler kifayetsiz kalır.Bozkırda geçen bir aşk hikayesi: Cemile. Aytmatov’un ünlenmesini sağlayan ilk öyküsüdür ayrıca. İlk olarak Fransız Şair Louis Aragon tarafından Fransızca’ya çevrildğinde şair “Dünyanın En İyi Aşk Öyküsü” demiştir Cemile için. Kitabı okurken kendinizi tüm karakterlerin yerine koyuyorsunuz. Kah köyün yabanisi Danyar, Kah Cemile, Kah anlatıcı evin … Read more

Cengiz Aytmatov sadece Kırgız değil tüm Türk Edebiyatı’nın şüphesiz en iyi yazarlarından biridir. Kırgız asıllı Cengiz Aytmatov’un eserleri 176 dile çevrilmiştir. Cengiz Aytmatov’un edebi yönü bir yana bir de Türklüğe yaptığı hizmet vardır. Öyle ki; Gün Olur Asra Bedel adlı kitabıyla birlikte sovyetlerde mankurtlaşan öz kimliğini unutturulan kendilerini hatırlatmış, 91 yılında Sovyetler’in çöküşüyle 5 Türk … Read more